|
Παρασκευή 8 Ιουλίου 2011
Ειδική Ημερήσια Διάταξη
Συζήτηση επί της προτάσεως του Προέδρου της Κοινοβουλευτικής Ομάδαςτου Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αλέξη Τσίπρα, σχετικά με τιςσυνέπειες που προκύπτουν από τη χρήση πυρηνικής ενέργειας, με αφορμήτη συμπλήρωση 25 χρόνων από την πυρηνική καταστροφή στο Τσερνομπίλκαι το πρόσφατο πυρηνικό ατύχημα στην Ιαπωνία.
Ομιλία της Ειδικής Εισηγήτριας
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, στις 26 Απριλίου του 1986, όταν οπυρηνικός αντιδραστήρας 4 του εργοστασίου του Τσερνόμπιλ εξερράγηαπελευθερώνοντας ένα σύννεφο ραδιενεργών υλικών, η ανθρωπότηταβρέθηκε αντιμέτωπη με το χειρότερο πυρηνικό ατύχημα στην ιστορία της.Ολόκληρο σχεδόν το βόρειο ημισφαίριο της γης δέχτηκε ραδιενέργειαδιακόσιες φορές περισσότερη από αυτήν που εκλύθηκε από τον βομβαρδισμότης Χιροσίμα και του Ναγκασάκι αθροιστικά. Δύο εργάτες έχασαν τη ζωή τουςεπί τόπου, ενώ είκοσι οκτώ από τους πυροσβέστες που έσπευσαν στο χώροτου ατυχήματος πέθαναν τους επόμενους τέσσερις μήνες. Σύμφωνα με τονΟΗΕ, περίπου οκτώμισι εκατομμύρια άνθρωποι στη Ρωσία, την Ουκρανία καιτη Λευκορωσία εκτέθηκαν στη ραδιενέργεια, ενώ μολύνθηκε έκταση εκατόνπενήντα χιλιάδων τετραγωνικών χιλιομέτρων, μεγαλύτερη από την έκταση τηςΕλλάδας.Πέρα από τις τρεις αυτές χώρες, το ατύχημα στο Τσερνόμπιλ είχεεπιπτώσεις και στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης με τη Δυτική,Ανατολική και Βόρεια Ευρώπη να δέχεται το μεγαλύτερο ποσοστόραδιενεργών ισοτόπων. Με βάση τα τρέχοντα στοιχεία, η συνολική αποτίμησητου κόστους του μεγαλύτερου πυρηνικού ατυχήματος στην ιστορία τουκόσμου ξεπέρασε τα 358 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ περίπου τριάντα τρειςχιλιάδες άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους μέχρι τώρα εξαιτίας των συνεπειώναυτού του μεγάλου πυρηνικού ατυχήματος.Στην Ελλάδα τώρα οι επιπτώσεις εμφανίστηκαν κυρίως στη βόρειαΕλλάδα και στη Θεσσαλία, όπου χρόνια αργότερα ανιχνεύονταν ποσάραδιενέργειας υψηλότερα του κανονικού. Τα στατιστικά στοιχεία που αφορούντη χώρα μας αποδίδουν πολλές περιπτώσεις καρκίνου κατά τη δεκαετία του1986-1996 που δεν δικαιολογούνταν από το ιστορικό του ασθενούς και είναιοι πιθανές επιπτώσεις από το Τσερνόμπιλ. Στη διάρκεια των είκοσι πέντεαυτών χρόνων που μεσολάβησαν από το ατύχημα του Τσερνόμπιλ μέχρισήμερα και ενώ οι επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, στο περιβάλλονκαι στην οικονομία των χωρών είναι ανυπολόγιστες, πολλά κράτη δυστυχώςεπένδυσαν και πρόβαλαν την πυρηνική ενέργεια ως μια φθηνή, φιλική καιασφαλή προς το περιβάλλον λύση παραγωγής ενέργειας.
Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι σήμερα τριάντα μία χώρες διαθέτουνσυνολικά τετρακόσιους σαράντα ένα πυρηνικούς αντιδραστήρες σελειτουργία, καλύπτοντας το 16% των ενεργειακών αναγκών.Και ενώ η συζήτηση για τη χρήση της πυρηνικής ενέργειας ωςεναλλακτικής λύσης στην απεξάρτηση από το πετρέλαιο συνεχιζόταν, μεαρκετές χώρες πραγματικά να προγραμματίζουν κατασκευές νέων πυρηνικώνσταθμών και μια απεξάρτηση από το πετρέλαιο, η ανθρωπότητα βιώνει μιανέα πυρηνική τραγωδία -τεράστια και αυτή τη φορά- από την έκρηξη στουςαντιδραστήρες του ιαπωνικού σταθμού της Φουκουσίμα.Η καταστροφή αυτή -και μάλιστα αν αναλογιστούμε ότι έγινε σε μιαχώρα πρότυπο κατά πολλούς, έτσι όπως διατείνονται οι υπερασπιστές τηςπυρηνικής ενέργειας- επιβεβαιώνει βεβαίως με τον πιο εφιαλτικό τρόποότι τα συστήματα ασφαλείας, όσο προηγμένα και να είναι, δεν μπορούν νακαλύψουν ποτέ όλες τις περιπτώσεις. Πρακτικά είναι αδύνατον να καλύψουμετην περίπτωση έστω και μιας πολύ μικρής πιθανότητας πυρηνικούατυχήματος.Πάντα η χρήση πυρηνικής ενέργειας επομένως συνοδεύεται από έναπολύ μεγάλο ρίσκο και οι συνέπειες, όταν θα συμβεί το ατύχημα, θα είναικαταστροφικές και μη αναστρέψιμες.Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, για μας η πυρηνική ενέργεια δεν είναιούτε φθηνή ούτε ασφαλής ούτε σαφέστατα φιλική προς το περιβάλλον.Δεν είναι φθηνή, αν υπολογίσει κανείς το αρχικό κόστος της κατασκευής,της λειτουργίας, της συντήρησης, της διαχείρισης των αποβλήτων, τηςασφαλιστικής κάλυψης και τελικώς το κόστος της απενεργοποίησης τωνπυρηνικών σταθμών που πρέπει αναγκαστικά να γίνει μετά από τριάνταχρόνια.Δεν είναι, βεβαίως, ούτε ασφαλής. Το περιγράψαμε προηγουμένως.Έχουν καταγραφεί παγκοσμίως πάρα πολλά περιστατικά διαρροήςραδιενέργειας, με κύρια σημεία αναφοράς τα ατυχήματα στο Τσερνόμπιλ, στοThree Mile Island, σε πολλά άλλα που δεν έχουν δει το φως της δημοσιότηταςόσο θα έπρεπε και τώρα τελευταία βέβαια στη Φουκουσίμα στην Ιαπωνία.Δεν είναι φιλική προς το περιβάλλον, διότι παράγονται τόνοι πυρηνικώναποβλήτων, τα οποία δεν μπορούμε να διαχειριστούμε και τα οποίαπαραμένουν ραδιενεργά για δεκάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια.Επομένως, είναι και θανατηφόρα για κάθε μορφή ζωής.Βέβαια, η πυρηνική ενέργεια δεν αποτελεί ανανεώσιμη ενεργειακήπηγή, αφού τα τρία τέταρτα των παγκόσμιων αποθεμάτων της πρώτης ύληςτου ουρανίου βρίσκονται συγκεντρωμένα σε τέσσερις μόνο χώρες. Επομένως,η απεξάρτηση από το πετρέλαιο, που θέλουν ίσως κάποιες χώρες, δενμπορεί να είναι η προσφυγή σε μια μεγαλύτερη εξάρτηση, αυτή του ουρανίου.Σε κάθε περίπτωση συνάγεται ότι η χρήση της πυρηνικής ενέργειας είναιπραγματικά ένα παιχνίδι με τη φωτιά.Η θέση της ελληνικής Κυβέρνησης, αλλά και της ηγεσίας του
Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής είναιξεκάθαρη. Η Ελλάδα λέει «όχι» στην πυρηνική ενέργεια. Τη θέση αυτήυποστηρίξαμε και στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 25 Μαρτίου στις Βρυξέλλες,τονίζοντας ότι η μείωση της χρήσης πυρηνικής ενέργειας πρέπει νααποτελέσει στόχο της Ευρώπης.Περαιτέρω προτείναμε οι χώρες της ευρύτερης γειτονιάς τηςΕυρωπαϊκής Ένωσης να τηρούν τις δεσμεύσεις που προβλέπουν οι διεθνείςσυμβάσεις σχετικά με την ασφάλεια διαχείρισης των ραδιενεργών αποβλήτωνκαι τον ασφαλή σχεδιασμό και τη λειτουργία των πυρηνικών σταθμών.Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε ότι οι πυρηνικοί σταθμοί θααξιολογούνται ως προς την ασφάλειά τους και παρέθεσε τα κριτήριαβάσει των οποίων θα διεξαχθούν δοκιμές αντοχής στους πυρηνικούςαντιδραστήρες. Η χώρα μας και με την υποστήριξη της Ελληνικής ΕπιτροπήςΑτομικής Ενέργειας συνέβαλε στη διαμόρφωση της τελικής συμφωνίας ηοποία, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κυρίως περιλαμβάνει τα εξής.Πρώτον, αυστηρούς ελέγχους της αντισεισμικής αντοχής τωνπυρηνικών εγκαταστάσεων. Δεύτερον, συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμαμέσα στο οποίο πρέπει να ολοκληρωθούν οι δοκιμές. Τρίτον, λεπτομερήπροσδιορισμό και χρονοδιάγραμμα για αξιολόγηση από ομότιμους, δηλαδήγια την αξιολόγηση από άλλες χώρες των εθνικών εκθέσεων των δοκιμώνπου θα πραγματοποιηθούν. Τέταρτον, ρητή αναφορά στην επέκταση τωνδοκιμών αντοχής και στις γειτονικές χώρες που δεν είναι κράτη-μέλη τηςΕυρωπαϊκής Ένωσης.Σχετικά με την περίπτωση της Τουρκίας, η Ελλάδα έχει ήδη ζητήσει,στο πλαίσιο της εθνικής εξωτερικής πολιτικής της, να ελεγχθούν τα επίπεδαασφαλείας των σχεδιαζόμενων εγκαταστάσεων στη Σινώπη και στο Ακούγιου,λόγω της μεγάλης σεισμικότητας της περιοχής, έτσι ώστε να εναρμονιστούντα κριτήρια και οι προϋποθέσεις ασφαλείας με αυτές που ορίζει η ΕυρωπαϊκήΚοινότητα Ατομικής Ενέργειας.Όσον αφορά στην ενδεχόμενη μόλυνση των ποταμών μας από τοεργοστάσιο Κοζλοντούι στη Βουλγαρία, πρέπει να επισημάνουμε ότι έχει ήδηεγκατασταθεί συνεχές δίκτυο μετρήσεως επιπέδων ακτινοβολίας από τηνεποχή του Τσερνόμπιλ.Η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας διενεργεί μηνιαίες μετρήσειςσε ποτάμια όπως είναι ο Νέστος, ο Στρυμόνας και ο Αξιός, από τις οποίεςμέχρι στιγμής δεν έχουν παρατηρηθεί φαινόμενα ρύπανσης από πυρηνικάκατάλοιπα.Είναι σαφέστατο, λοιπόν, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, από τηνπλευρά μας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να ακολουθήσει πορείααπεξάρτησης από την πυρηνική ενέργεια και αποδοτικής χρήσης τωνανανεώσιμων πηγών ενέργειας, προτάσσοντας την πράσινη ενέργεια ωςεναλλακτική λύση στην πυρηνική.Η ανάγκη εφαρμογής ενός νέου βιώσιμου ενεργειακού μοντέλου
σχετίζεται και καθίσταται επίκαιρο όσο ποτέ. Συμφωνώ, με την εισηγήτριατου ΣΥΡΙΖΑ. Η πυρηνική ενέργεια μπορεί να είναι μια εναλλακτική τεχνολογίαχαμηλών εκπομπών άνθρακα, δεν είναι όμως σε καμμία περίπτωση συμβατήμε τη βιώσιμη ανάπτυξη και δεν αποτελεί αειφόρο λύση για την καταπολέμησητης κλιματικής αλλαγής.Συνεπώς, τα επιχειρήματα ορισμένων, όπως της Γαλλίας, η οποίααποφάσισε μόλις πριν ένα μήνα να επεκτείνει το δικό της πυρηνικόπρόγραμμα, ανακοινώνοντας ότι ενισχύει τις επενδύσεις της στην πυρηνικήενέργεια κατά 1 δισεκατομμύριο ευρώ, μας βρίσκουν αντίθετους.Η πυρηνική τεχνολογία δεν αποτελεί λύση για την αντιμετώπιση τηςκλιματικής αλλαγής. Το επιχείρημα της Γαλλίας δεν υφίσταται. Ο πυρηνικόςεφιάλτης της Φουκουσίμα θα πρέπει να κάνει πολλές χώρες του κόσμου -μεταξύ των οποίων και τη Γαλλία η οποία διαθέτει σήμερα τους πενήντα οκτώαπό τους εκατόν σαράντα τρεις πυρηνικούς αντιδραστήρες που λειτουργούνστην Ευρωπαϊκή Ένωση- να επανεξετάσουν τον πυρηνικό ενεργειακό τουςσχεδιασμό και -γιατί όχι;- να παγώσουν τα σχέδια για την κατασκευή νέωνπυρηνικών σταθμών.Ήδη έχουμε μια απόφαση από τη γερμανική κυβέρνηση, μετά απότο ατύχημα στη Φουκουσίμα, η οποία εγκαταλείπει τη χρήση της πυρηνικήςενέργειας και κλείνει όλους τους πυρηνικούς αντιδραστήρες μέχρι το2022. Είναι μια απόφαση ιδιαίτερα ελπιδοφόρα η οποία -εμείς το θέλουμε-πιστεύουμε πραγματικά ότι θα συμπαρασύρει και άλλες χώρες. Ήδη έχει γίνειμε την Ιταλία, η οποία έκανε δημοψήφισμα. Και το αποτέλεσμα εναντίον τηςπυρηνικής ενέργειας ήταν τόσο πολύ υψηλό, ώστε να αναβάλει την έναρξητου πυρηνικού της προγράμματος.Φαίνεται, λοιπόν, ότι η συνεργασία των κρατών για την αξιολόγησητων κινδύνων, την ανταλλαγή των πληροφοριών και την αναβάθμιση, όμως,της ετοιμότητας για την αντιμετώπιση ενός έκτακτου πυρηνικού ατυχήματος,πρέπει να συνεχιστούν από όλους -και από την Ελλάδα- με αμείωτο ρυθμό.Ο διάλογος για το περιβάλλον, την αντιμετώπιση της κλιματικήςαλλαγής, την εξοικονόμηση ενέργειας, αλλά και την παροχή ασφαλούς καιβιώσιμου ενεργειακού εφοδιασμού σε κάθε χώρα, χωρίς εξάρτηση από τηνπυρηνική ενέργεια, πρέπει να ενισχυθεί. Στόχος πρέπει να είναι το ποσοστόσυμμετοχής της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα σταδιακά ναμειώνεται και μακροπρόθεσμα να καταργηθεί. Μόνο έτσι θα κατορθώσουμενα αποφύγουμε την περίπτωση ατυχήματος ή ανθρώπινου λάθους, τοκόστος του οποίου είναι σίγουρο ότι θα μεταφραστεί σε χιλιάδες χαμένεςανθρώπινες ζωές, εκατοντάδες χιλιάδες βλάβες στο φυσικό περιβάλλον καιδισεκατομμύρια απώλειες σε ευρώ.Η μνήμη και από το πυρηνικό ατύχημα της Φουκουσίμα, αλλά και τουΤσερνόμπιλ, είναι ακόμα νωπή και πρέπει να μεριμνήσουμε όλοι εμείς, ώστεοι επόμενες γενιές να μην γίνουν μάρτυρες μη αναστρέψιμων οικολογικώνκαταστροφών και κυρίως να μην υποστούν τις ελεύθερες επιπτώσεις της
ραδιενέργειας στην υγεία τους.Ως ελληνική Κυβέρνηση, λοιπόν, λέμε ξεκάθαρα «όχι» στη χρήση τηςπυρηνικής ενέργειας. Δεν επιθυμούμε να υποθηκεύσουμε το μέλλον μας σεμια ανάπτυξη με πυρηνικά απόβλητα και απαξιωμένες μελλοντικά πυρηνικέςμονάδες.Αντίθετα, λέμε «ναι» στην ανάπτυξη της απόδοσης και της χρήσης τωνανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Μπορούμε να το κάνουμε. Η Ελλάδα μαςδιαθέτει πλούτο ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Νομίζω ότι είναι η ώρα νατις εκμεταλλευθούμε, να αναπτύξουμε ένα άλλο μοντέλο ενέργειας, ένα άλλομοντέλο ανάπτυξης, καταδικάζοντας την πυρηνική ενέργεια και προφανώςεπενδύοντας στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας της χώρας μας.Σαςευχαριστώ πολύ. |